Lễ thôi nôi không chỉ là sinh nhật tròn 1 tuổi mà còn là nghi thức quan trọng trong đời bé. Bà ngoại chuẩn bị mâm cúng, mẹ sắp xếp các món đồ để bé bốc, còn bố thì lưu lại từng khoảnh khắc đáng nhớ. Cả nhà háo hức chờ đợi, tò mò không biết bé sẽ chọn món nào đầu tiên – biết đâu đó lại là dấu hiệu cho tương lai!

Vậy, vì sao dịp này lại quan trọng đến vậy? Đằng sau nghi thức này là những ý nghĩa sâu sắc và những phong tục thú vị mà không phải ai cũng biết. Hãy cùng CHUS khám phá 7+ sự thật bất ngờ về thôi nôi nào. 

1. Thôi nôi nghĩa là gì?

Bạn đã bao giờ tự hỏi vì sao lại gọi là “thôi nôi”? Thực ra, “thôi” có nghĩa là rời bỏ, còn “nôi” chính là chiếc giường nhỏ mà em bé nằm trong những tháng đầu đời. Không đơn thuần chỉ là bỏ chiếc nôi, thôi nôi còn đánh dấu giai đoạn bé bắt đầu khám phá thế giới rộng lớn hơn, một cột mốc đầy ý nghĩa trong hành trình lớn khôn. Nhiều người cũng gọi đây là lễ “đầy năm” 

Nhưng không chỉ có vậy, với ông bà, cha mẹ, đây còn là nghi thức mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc. Hãy cùng CHUS tìm hiểu ở những phần sau để biết vì sao đây lại là một cột mốc mang nhiều ý nghĩa bạn nhè!

2. Lời cảm tạ vì đã che chở con thơ 

Tiếng cười giòn tan vang khắp căn nhà nhỏ. Hôm nay là ngày bé tròn một tuổi, gia đình quây quần bên nhau, chuẩn bị một bữa tiệc ấm cúng. Nhưng giữa niềm vui rộn rã, bà nội vẫn tỉ mỉ thắp nén nhang lên bàn cúng, đôi tay chắp lại đầy thành kính.

Theo quan niệm dân gian, 12 bà Mụ chính là những vị thần đã “nặn” ra hình hài và bảo vệ bé từ khi chào đời. Vì vậy, trong lễ thôi nôi, gia đình luôn chuẩn bị mâm cúng trang trọng với hoa quả, xôi chè, gà luộc… để dâng lên bà Mụ và Đức Ông, thể hiện lòng biết ơn. Bố mẹ cũng nhân dịp này mà cầu mong cho con sức khỏe, bình an, lớn lên thuận lợi.

Không chỉ vậy, đây còn là dịp để cảm ơn ông bà, cha mẹ – những người đã vất vả chăm sóc bé từ khi mới lọt lòng. Đó là lý do tại sao trong ngày này, không chỉ có lời chúc mừng dành cho bé, mà còn có những lời tri ân sâu sắc gửi đến những người đã yêu thương và nuôi nấng con từng ngày.

Lễ thôi nôi với ý nghĩa tri ân 12 bà Mụ, cầu chúc bé khỏe mạnh, bình an

Lễ thôi nôi với ý nghĩa tri ân 12 bà Mụ, cầu chúc bé khỏe mạnh, bình an (Nguồn: Internet)

3. Vì sao lễ thôi nôi luôn được tính theo lịch âm?

Không giống như sinh nhật hiện đại thường được tổ chức theo lịch dương, thôi nôi luôn được tính theo lịch âm – cụ thể là vào ngày bé tròn 12 tháng tuổi theo âm lịch. Vì sao lại như vậy?

  • Gắn liền với tín ngưỡng dân gian: Từ xa xưa, người Việt tin rằng lịch âm phản ánh quy luật vận hành của trời đất, ảnh hưởng đến vận mệnh con người. Bởi vậy, các nghi lễ quan trọng như đầy năm, đầy tháng, cưới hỏi, cúng giỗ… đều lấy lịch âm làm chuẩn.
  • Quan niệm "trẻ sinh sớm một ngày tốt hơn muộn một giờ": Theo truyền thống, một đứa trẻ khi sinh ra đã được tính là 1 tuổi. Vì vậy, việc tổ chức sẽ được thực hiện sớm hơn sinh nhật dương lịch, thường vào đúng ngày sinh âm lịch của bé.
  • Lịch âm gắn liền với chu kỳ mặt trăng: Người Việt cổ sống chủ yếu dựa vào nông nghiệp, mà chu kỳ mặt trăng có ảnh hưởng lớn đến mùa vụ. Do đó, các phong tục quan trọng đều dựa trên âm lịch để thuận theo tự nhiên.

>>> Xem thêm: Thôi nôi và Sinh nhật 1 tuổi có khác nhau không?

4. Chuẩn bị lễ thôi nôi sao cho đúng?

Trời vừa sáng, cả nhà đã tất bật chuẩn bị. Mẹ nấu chè, bà nội bày biện mâm cúng, bố cẩn thận thắp nén nhang. Lễ cúng đầy năm không chỉ là nghi thức truyền thống mà còn là lời cảm tạ và mong cầu bình an cho bé.

  • Chọn ngày: luôn tính theo lịch âm, thường cúng vào buổi sáng hoặc chiều tối.
  • Mâm cúng gồm: Xôi, chè, gà luộc, cháo, hoa quả, trầu cau, nhang đèn.
  • Nghi thức: Bố mẹ khấn vái, cầu chúc bé khỏe mạnh. Sau đó, bé bốc đồ thôi nôi, gia đình cùng quây quần chúc mừng.

Dù đơn giản hay trang trọng, điều quan trọng nhất vẫn là tấm lòng và lời chúc phúc dành cho bé.

Gia đình quây quần, chuẩn bị mâm cúng và gửi lời chúc tốt đẹp đến bé

Gia đình quây quần, chuẩn bị mâm cúng và gửi lời chúc tốt đẹp đến bé (Nguồn: Internet)

5. Nghi thức bốc đồ thôi nôi dự đoán nghề nghiệp

Liệu món đồ đầu tiên bé chọn có thật sự hé lộ tương lai của con? Hay đây chỉ là một trò chơi vui trong ngày đặc biệt?

Bé con chập chững tiến lại mâm đồ vật, đôi mắt tròn xoe đầy tò mò. Cả nhà nín thở chờ đợi. Bé sẽ chọn gì đầu tiên? Một cây bút, một xấp tiền hay một ống nghe bác sĩ? Và rồi, bàn tay nhỏ xíu với lấy… một cây bút! Cả nhà vỡ òa: "Sau này chắc làm nhà báo đây!"

Việc cho bé bốc món đồ thôi nôi ngoài là một nghi thức truyền thống mà còn là khoảnh khắc vui vẻ, chứa đựng nhiều kỳ vọng. Người ta tin rằng món đồ bé chọn đầu tiên sẽ phần nào tiết lộ tính cách và tương lai của bé và đây là một danh sách số món đồ thường thấy khi thực hiện nghi lễ cho bé bốc đồ vật

  • Bút, sách: Bé ham học, có duyên với nghề giáo viên, nhà báo.
  • Tiền, vàng: Tương lai rộng mở trong lĩnh vực kinh doanh.
  • Ống nghe, kim tiêm: Một bác sĩ tài ba trong tương lai?
  • Máy tính, điện thoại: Kỹ sư công nghệ, nhà sáng tạo nội dung.
  • Máy tính cầm tay: Kế toán, phân tích tài chính.
  • Chiếc giày: Vận động viên, người thích thể thao.

Nghi thức bốc đồ tuy đơn giản và mang tính giải trí, nhưng lại chứa đựng nhiều yêu thương và kỳ vọng. Đó là cách gia đình gửi gắm lời chúc may mắn đến bé trong ngày đặc biệt. Tương lai của con sẽ được xây dựng bằng tình yêu thương và sự nuôi dạy mỗi ngày, chứ không chỉ gói gọn trong một món đồ nhỏ.

6. Một số sự thật thú vị có lẽ bạn chưa biết về thôi nôi

Bạn nghĩ thôi nôi chỉ đơn giản là một bữa tiệc mừng bé tròn một tuổi? Thực ra, phong tục này ẩn chứa nhiều điều thú vị mà không phải ai cũng biết:

  • Ở miền Bắc, người ta thường gọi là “lễ đầy năm”, trong khi miền Nam dùng từ “thôi nôi” – nghĩa là bé chính thức bỏ nôi, bắt đầu một giai đoạn mới.
  • Một số gia đình để bé chọn đồ tới ba lần, tin rằng lần đầu là sở thích, lần hai là khả năng, và lần ba mới là nghề nghiệp sau này!
  • Theo quan niệm dân gian, bé gái thường làm thôi nôi vào ngày 11 âm lịch, còn bé trai là ngày 12 âm lịch. Người xưa tin rằng con gái cần “lấy chồng sớm” nên thôi nôi cũng… sớm hơn!
  • Có những gia đình bỏ qua nghi thức bốc đồ, cho rằng tương lai của bé do chính bé quyết định, không phụ thuộc vào một món đồ duy nhất.
  • Ngoài gia đình, khách được mời đến dự thôi nôi thường mang theo quà hoặc lì xì như một lời chúc may mắn, khỏe mạnh cho bé. Món quà có thể là đồ chơi, quần áo, sách truyện hoặc vật dụng chăm sóc trẻ nhỏ.

Dù tổ chức theo cách nào, thôi nôi vẫn là một dấu mốc quan trọng, đánh dấu hành trình mới của bé và niềm hạnh phúc của cả gia đình. Bạn có từng nghe những điều này chưa? 

Không chỉ là bữa tiệc, mà còn là cột mốc ý nghĩa đánh dấu hành trình mới của bé

Không chỉ là bữa tiệc, mà còn là cột mốc ý nghĩa đánh dấu hành trình mới của bé (Nguồn: Internet)

7. Gợi ý các quà thôi nôi đầy ý nghĩa

Thôi nôi là cột mốc quan trọng trong hành trình lớn khôn của bé, vì thế chọn quà thôi nôi sao cho vừa ý nghĩa, vừa hữu dụng là điều mà nhiều người quan tâm. Dưới đây là những gợi ý quà thôi nôi phù hợp, giúp bạn dễ dàng chọn lựa:

7.1. Những món đồ chơi phù hợp với độ tuổi sẽ giúp bé phát triển tốt 

Thôi nôi là lúc bé bắt đầu khám phá thế giới nhiều hơn. Những món đồ chơi giúp bé phát triển trí tuệ và kỹ năng hoặc là một chú gấu Bum làm từ vải lanh thân thiện với da bé sẽ là lựa chọn tuyệt vời!

Đồ chơi phù hợp giúp bé phát triển trí tuệ và kỹ năng tốt hơn

Đồ chơi phù hợp giúp bé phát triển trí tuệ và kỹ năng tốt hơn

7.2. Những hộp quà thôi nôi nhỏ gọn nhưng tràn đầy yêu thương

Gửi lời chào ngọt ngào đến bé yêu bằng những hộp quà mang trọn ấm áp cho hành trình đầu đời. Bộ áo liền thân mềm mại mang đến sự thoải mái cho bé, kết hợp cùng đôi giày tập đi và đồ gặm nướu, đồng hành cùng bé trên từng bước phát triển.

7.3. Một chiếc khung ảnh hay album đem theo những ký ức đầu đời của bé

Thời gian trôi qua thật nhanh, mới ngày nào bé còn nằm trong vòng tay ba mẹ, nay đã chập chững những bước đi đầu tiên. Một chiếc khung ảnh bên cạnh là vật trang trí, mà sẽ còn là nơi lưu giữ những khoảnh khắc đẹp nhất trong những năm tháng đầu đời.

Hãy tưởng tượng một ngày nào đó, khi bé đã lớn, ba mẹ mở album ra và kể cho bé nghe về ngày bé cười lần đầu tiên, khoảnh khắc bé bập bẹ gọi "ba mẹ", hay cái nắm tay bé nhỏ đầy ấm áp.

https://chus.vn/images/detailed/209/1647597670_10411-09-f1_w767_h1105.jpg

Mỗi bức ảnh không chỉ là một tấm hình, mà là một phần ký ức của cả gia đình

Lời kết

Thôi nôi, hay sinh nhật một tuổi theo lịch âm, mang trong mình nhiều giá trị văn hóa của người Việt. Đây là dịp để gia đình họ hàng quây quần bên nhau, gửi lời cảm tạ đến trời đất, tổ tiên và cầu chúc những điều tốt đẹp nhất cho bé. Bên cạnh đó, những nghi thức như cúng 12 bà Mụ, bốc đồ dự đoán tương lai… đều góp phần tạo nên ý nghĩa thêm phần đặc biệt, thể hiện niềm tin và hy vọng của cha mẹ dành cho con.

Hy vọng bài viết này CHUS đã giúp bạn hiểu hơn về ý nghĩa thôi nôi, để ngày đặc biệt này trở nên trọn vẹn và ý nghĩa hơn. Nếu bạn đang tìm kiếm một món quà cho bé thật ý nghĩa để mừng ngày thôi nôi, đừng quên ghé thăm CHUS – nơi hội tụ những sản phẩm thủ công an toàn, độc đáo và đậm chất Việt.